بر اساس گزارش ایلنا، دستمزد واقعی کارگران ایران از سال ۱۳۹۵ تا مهر ۱۴۰۴ با کاهش بیسابقهای مواجه شده و قدرت خرید آنان به یکسوم گذشته رسیده است. این افت شدید موجب گسترش فقر، مشاغل دوم و کاهش منزلت اجتماعی کارگران شده است.
خبرگزاری کار ایران (ایلنا) در گزارشی هشدارآمیز اعلام کرد که دستمزد واقعی کارگران ایران در بازه زمانی ۹ ساله، از فروردین ۱۳۹۵ تا مهرماه ۱۴۰۴، با سقوطی بیسابقه به میزان ۲۶۱ درصد مواجه شده است. این کاهش شدید در قدرت خرید، نتیجه رشد افسارگسیخته نرخ دلار و ناکارآمدی سیاستهای جبرانی در حوزه دستمزد است.
در این گزارش آمده است که حداقل دستمزد ماهانه کارگران در سال ۱۳۹۵ معادل ۸۱۲ هزار تومان بوده که با نرخ دلار آن زمان (حدود ۳,۴۰۰ تومان)، معادل ۲۳۸ دلار میشده است. در حالیکه در مهر ۱۴۰۴، با وجود افزایش اسمی دستمزد به ۱۰ میلیون و ۴۰۰ هزار تومان، نرخ دلار آزاد به حدود ۱۱۴ هزار تومان رسیده و ارزش دلاری دستمزد به تنها ۹۱ دلار کاهش یافته است. حتی با احتساب مزایا، دریافتی کارگران به ۱۱۰ دلار هم نمیرسد؛ یعنی تنها یکسوم ارزش دستمزد سال ۹۵.
فعالان کارگری از جمله فرامرز توفیقی و بهرام حسنینژاد، با اشاره به شکاف عمیق میان هزینههای زندگی و درآمد کارگران، تأکید کردهاند که حداقل دستمزد فعلی تنها ۱۲ درصد از هزینههای یک خانواده متوسط را پوشش میدهد و کفاف زندگی را برای کمتر از یک هفته در ماه میدهد. آنان هشدار دادهاند که ادامه این روند، نهتنها امکان بازگشت به سطح معیشت دهه ۹۰ را از بین برده، بلکه موجب گسترش فقر، شکاف طبقاتی و کاهش منزلت اجتماعی کارگران شده است.
در ادامه گزارش آمده است که بسیاری از کارگران، حتی ماهرترین آنان، برای تأمین معاش به مشاغل دوم و طاقتفرسا مانند مسافرکشی، دستفروشی و زبالهگردی روی آوردهاند. این وضعیت، علاوه بر فشار اقتصادی، موجب افت شدید شأن و منزلت اجتماعی مزدبگیران شده و نشاندهنده ناکارآمدی سیاستهای حمایتی و بیعملی نهادهای مسئول در ترمیم دستمزد است.
