سایت رسمی کودار با ریوار آبدانان از اعضای شورای ریاست کل ک.ج.ک در مورد انتخابات آتی ریاستجمهوری و شوراهای شهر و روستا در ایران گفتگویی داشته است. آبدانان در این گفتگو به ارزیابی انتخابات ۹۶ و اما و اگرهای...
سایت رسمی کودار با ریوار آبدانان از اعضای شورای ریاست کل ک.ج.ک در مورد انتخابات آتی ریاستجمهوری و شوراهای شهر و روستا در ایران گفتگویی داشته است. آبدانان در این گفتگو به ارزیابی انتخابات ۹۶ و اما و اگرهای پیشرو پرداخته است. متن کامل گفتگو بدین شرح است:
- چرا انتخابات ۹۶ با گفتمان "ضرورت تحول داخلی ایران" گره خورده است؟
ریوار آبدانان: ایران هنوز خود را جزیرهی ثبات منطقه خاورمیانه میداند؛ جزیره ثباتی که پیرامونش طوفانیست. اما جمهوری اسلامی نمیتواند این ثبات را با اتکا به قالبهای ذهنی پوسیده، ماندگار سازد. این نکته حکمتآمیز را از یاد نبریم: "هرآنچه نامنعطفتر باشد، نهایتاً بهشکل فاجعهبارتری میشکند". جلوی تغییر تحمیلشده از بیرون را با تغییر خودخواسته داخلی میتوان گرفت. میبینیم که هرچه بحران خاورمیانه عمیقتر میشود، فضای سیاسی ایران نیز حالت آسیبپذیر و ملتهبتری پیدا میکند. تنها راه گذار از این بحران، "مقاومشدن از راه دمکراسی" است. سایر گزینهها را دیگران امتحان کردند، مثل آوار بر سرشان فرو ریخت
- حساسیت انتخابات سال ۹۶ در چیست؟ آیا واقعاً باید آن را انتخابات متفاوتی دانست؟
ریوار آبدانان: رویدادها گواه آنست که تغییرات خاورمیانه شتاب خواهند یافت. این بر وضعیت ایران نیز تأثیر مستقیم و عمیقی خواهد گذاشت. پیداست که ابرقدرتهای جهانی میخواهند حلقه را بر ایران تنگتر سازند. دقیقاً در چنین برههای، انتخابات ۹۶ بهعنوان یک گلوگاه تاریخی، اهمیت خود را به رخ میکشد. زیرا گویای آخرین خوانش جمهوری اسلامی از بحران خاورمیانه است. جنگ جهانی سوم در حال بلعیدن خاورمیانه است. اگر قرار باشد تدبیری عاقلانه در ایران اتخاذ شود، زمان آن دقیقاً همین حالاست
- نسبت انتخابات ۹۶ با جامعه ایران و مطالباتش چگونه است؟
ریوار آبدانان: دغدغه اصلی جامعهی ایران را میتوان در سه مؤلفه "نان، امنیت و آزادی" خلاصه کرد. عامل به یغما رفتن "نان، امنیت و آزادی" جامعه ایران، خودکامگی حاکمیت و عدم استقرار دمکراسیست. "دشمنی با دمکراسی"، بدترین فرجام را برای دولتهای خاورمیانه رقم زد. دوریگزیدن از فرجام بد، به چارهجویی سیاسی نیاز دارد. میتوان دغدغههای جامعه را در پروژه سیاسی دمکراتیکی گنجاند و برایشان چارهیابی کرد. در یک فضای سیاسی باز و مشارکتی، انتخابات میتواند فرصت مغتنمی در این راستا باشد.
- کارنامه جریان اعتدالگرا در چه وضعیتیست؟
ریوار آبدانان: چهره اصلی جریان اعتدالگرا یعنی حسن روحانی، در نخستین دور ریاستجمهوری خود تمایلی به چارهیابی مسائل داخلی ایران نشان نداد. وی در کار گفتگو با مخاطبانِ مسائل (خاصه مسئله کُرد)، از جدیت و آمادگی لازم برخوردار نبود. بههمین علت نتوانست چشمانداز سیاسی تازهای را در ایران ترسیم کند. رفتار او را نمیتوان نشانه شکلگیری "راهبرد نوین ایران برای حل دمکراتیک مسائل داخلی" قلمداد کرد؛ مگر آنکه پروژهای دمکراتیک و پشتوانهدار برای تغییر نظام حقوقیـ اداری کشور مطرح شود.
- جریان اصولگرا تا چه اندازه با قضیه "ضرورت تحول در سیاست داخلی ایران" درگیر است؟
ریوار آبدانان: جریان تندروی اصولگرا و مجموعه امنیتی وابسته به آن، اعتقاد وسواسآمیزی به اصل "یا همهچیز یا هیچچیز" دارند؛ میخواهند نظام را با "سنگرگیری در فراسوی مرزها" روئینتن نمایند. سرکوب خلقهای ایران، جاده صافکن توسعهطلبی جمهوری اسلامی در خارج است. اما این راهبرد و بهعبارت بهتر قمار، کل نظام را بهسمت "باخت بزرگ" خواهد برد. اگر قرار باشد تغییر و تصحیحی در این راهبرد صورت گیرد، جریان اصولگرا باید پیشقدم شود. ولی کارنامه کاندید آنها یعنی ابراهیم رئیسی عاری از مدارای سیاسی و انعطاف است.
- بازهم نام احمدینژاد در فضای سیاسی ایران مطرح شد؛ اینبار چه برنامهای در سر دارد؟
ریوار آبدانان: باند احمدینژاد-مشایی-بقایی، کارنامه سیاه و وحشتناکی پشتسر خود دارد. با الهامگرفتن از قدرتگیری راستگرایان افراطی در جهان، جان تازهای گرفتهاند. اگر فرصت یابند با آن شعارهای ملیگرایانه ایرانیـ اسلامی تندشان، پرچمدار فاشیسم خواهند شد. احمدینژاد یک رسوایی سیاسی بود که نظام دلش نمیخواهد تکرار شود اما او دستبردار نیست!
- اصلاحطلبان در کجای گود سیاست ایران قرار دارند؟
ریوار آبدانان: رفرم یعنی میداندادن به مدیریتهای دمکراتیک مدنی و کوچکسازی دولت. اما جریان اصلاحطلب همیشه "مطالبات دمکراتیک جامعه»" را در ازای دریافت سهمی از قدرت، تقلیل داد و قربانی کرد. این جریان اگر حرفی از جنس "تغییر دمکراتیک" برای گفتن دارد، باید دست از تقیه سیاسی بکشد و همینحالا مطرحش سازد. تنها شانس بقای جریان اصلاحطلب اینست که یک پروژه اصلاحطلبانه واقعی را با فشار سیاسی به کاندیدای مورد حمایت خود (روحانی) بقبولاند. وگرنه باید مرگ جریان اصلاحطلب را در ایران جار زد.
- باتوجه به جبههبندیهای گسترده علیه ایران، جریانهای مخالف نظام چه راهبردی را دنبال میکنند؟
ریوار آبدانان: جریانات مخالف سنتی (اپوزیسیون) برای مداخله احتمالی ابرقدرتهای جهانی انتظار میکشند. اما وابستگی به ابرقدرتهای جهانی، هزینههای سنگین و جبرانناپذیری بهدنبال دارد. جامعه ایران تجربههای تلخی در این زمینه دارد و دیگر آسان اعتماد نخواهد کرد. بنابراین نیروهای دمکراسیگستر انقلابی بهویژه کودارـ پژاک، شکل جدیدی از مبارزه سیاسی را معرفی کردند. یعنی بهجای ابزارشدگی بین دو بازیگر سلطهجوی سیاسی (دولتهای منطقهـ قدرتهای جهانی)، ضرورت "ورود بازیگر مستقل و سلطهناپذیر سوم" را مطرح نمودند.
- رویکرد این بازیگر مستقل سوم در قبال انتخابات سال ۹۶ چگونه است و تا چه حد بر آیندهی ایران مؤثر خواهد بود؟
ریوار آبدانان: کودار و پژاک برنامه منسجم دمکراتیکی برای حل مسئله کرد و همه خلقهای ایران دارند. ولی هنوز مخاطبی جدی در جبهه مقابل پیدا نکردهاند تا این برنامه را در فضایی گفتگومحور و بهدور از تنش عملی سازند. اگر در روند انتخابات ۹۶ نقشهراه آنها پاسخ مثبتی دریافت کند، مرحله نوینی آغاز خواهد شد. "سیاست دمکراتیک قانونی" و "مدل خودمدیریتی دمکراتیک برای همه خلقهای ایران"، میتواند کلیدی برای گشودن بنبست کنونی ایران شود. آنگاه، مسئله کرد دیگر "چشم اسفندیار" ایران نخواهد بود.
- اگر انتخاب جمهوری اسلامی همچنان گزینه "عدم تغییر" باشد چه؟
ریوار آبدانان: از این پس، رخدادهای سیاسی ایران کانون توجه خواهد بود. تابلوی تحولات خاورمیانه نشان میدهد که اصرار بر مدل دولت-ملت سلطهخواه و تمرکزگرا، هیچ گرهی از مشکلات ایران باز نمیکند. گزینه "مبدلشدن ایران به کشور ملتهای دمکراتیک متحد"، یگانه رهیافت عقلانی و صحیح است. اگر جمهوری اسلامی به تغییر خودخواسته تمایلی نشان ندهد، تحولات خاورمیانه دست نیروهای دمکراسیگستر انقلابی را برای اشاعه مبارزاتشان در ایران بهمراتب بازتر خواهد کرد. خاورمیانه در حال تغییر است؛ هیچکس مانند دیروز نخواهد ماند. شاخههایی که انعطاف نشان میدهند مقاومترند و از گزند طوفان رهایی مییابند، اما شاخههای خشک و نامنعطف بهناچار میشکنند!
