خیابان‌های استانبول و اروپا در تسخیر معترضان به تقلب در همه‌پرسی

اعتراضات به نتایج همه‌پرسی قانون اساسی ترکیه برای چندمین روز متوالی ادامه پیدا کرده و بویژه کلانشهرها را در بر گرفته است. حملات نیروهای وابسته به کاخ ریاست جمهوری ترکیه در روزهای گذشته تاکنون نتوانسته معترضان را به خانه براند. در عین حال، کردها و گروه‌های چپ‌گرای ترک با انجام تظاهرات در اروپا خواهان اعمال فشار این اتحادیه بر آنکارا شدند.

یک هفته پیش، شانزدهم آوریل همه‌پرسی افزایش اختیارات اردوغان رئیس جمهوری ترکیه برگزار شد. هرچند اردوغان با یک درصد رأی بیشتر اعلام پیروزی کرد اما مخالفان داخلی نتایج این همه‌پرسی را برسمیت نشناختەاند و می‌گویند حزب حاکم دست به تقلب گسترده زده است.

ناظران اروپایی گفتەاند به احتمال قوی بیش از دو و نیم میلیون رأی در زمان شمارش آرا دستکاری شده است.

مرکز اعتراضات به تقلب در همه‌پرسی، کماکان استانبول است. با وجود سرکوب نیروهای امنیتی و دستگیری ده‌ها تن در این اعتراضات، دیروز هم معترضان در خیابان‌ها خواهان ابطال نتایج همه‌پرسی از سوی شورای عالی نظارت بر انتخابات شدند. حزب دمکراتیك خلق‌ها و حزب جمهوری‌خواه خلق که دو حزب بزرگ از مجموع چهار حزب حاضر در پارلمان هستند می‌گویند همه‌پرسی باید دوباره با نظارت بی‌طرفانه برگزار شود.

اما اردوغان رئیس جمهور ترکیه در آخرین اظهارات خود گفته برایش مهم نیست اروپا و مخالفان داخلی او را دیکتاتور خطاب کنند. پس از تغییر قانون اساسی، بن‌علی یلدرم رئیس کنونی حزب عدالت و توسعه و نخست وزیر کشور اعلام کرد اردوغان دوباره رهبری این حزب را بر عهده خواهد گرفت.

بخشی از اعضا و حامیان حزب نژادپرست افراطی حرکت ملی که از دَولت باغچلی دبیرکل این حزب تبعیت می‌کنند نیز از نتایج همه‌پرسی و تغییر نظام پارلمانی به ریاستی دفاع کردەاند.

اردوغان در قبال کسب حمایت دَولت باغچلی به او قول دادە آرزوی این حزب برای پاکسازی حزب کارگران کردستان، حزب دمکراتیك خلق‌ها و کردهای مخالف را عملی کند. بعضی می‌گویند باغچلی در عین حال یک مقام ارشد در حکومت جدید را بر عهده خواهد گرفت. اردوغان و باغچلی تا دو سال پیش دشمنان سرسخت یکدیگر بودند و از نازل‌ترین ادبیات علیه هم استفاده می‌کردند.

متحدان اروپایی ترکیه در روزهای اخیر نسبت به نقض فاحش حقوق بشر و تحکیم پایەهای دیکتاتوری در ترکیه ‌هشدار داده و عضویت ترکیه در اتحادیه اروپا را در چنین شرایطی منتفی دانستەاند.

دیروز مراکز اروپایی بار دیگر صحنه راهپیمایی اعتراضی کردها و مخالفان و گروههای چپ‌گرای ترک بود. از جمله معترضان در سوئد و آلمان طی شعارهایی، اردوغان را دزد و قاتل خطاب کردند. در سخنرانی‌های دیروز از اتحادیه اروپا خواسته شد که ضـمن اعمال فشار بر دولت ترکیه برای آزادی هزاران زندانی سیاسی، تحریم‌های بازدارندەای بر آنکارا وضع کند.